🚀 این مقاله تنها یکی از صدها آموزش سودیرا است
اگر به دنبال ساختن یک درآمد واقعی هستید، قبل از ادامه این مقاله، سری به صفحه اصلی باشگاه درآمدزایی سودیرا بزنید.
در صفحه اصلی سودیرا با مسیرهای مختلف درآمدزایی و امکانات سایت آشنا می‌شوید و می‌توانید بهترین مسیر را برای شروع انتخاب کنید.
تصور کنید چند سال برای رشد صفحه اینستاگرام کسب‌وکار خود تلاش کرده‌اید. هزاران دنبال‌کننده دارید، هر روز محتوا منتشر می‌کنید و بخش بزرگی از فروش شما از همین طریق انجام می‌شود.
اما یک روز دسترسی به حساب کاربری‌تان را از دست می‌دهید، نمایش محتواها به‌شدت کاهش پیدا می‌کند یا قوانین و الگوریتم‌های پلتفرم تغییر می‌کنند. ناگهان تعداد مشتریان و میزان فروش شما کاهش می‌یابد.
در چنین شرایطی، ممکن است متوجه شوید که با وجود تمام سال‌هایی که برای رشد کسب‌وکار صرف کرده‌اید، بخش مهمی از ارتباط شما با بازار به تصمیم‌ها و شرایط یک پلتفرم وابسته بوده است.
یکی از اشتباهات کسب‌وکارهای اینترنتی این است که تمام ارتباط با مشتریان و مسیر فروش خود را بر بستر یک شبکه اجتماعی بنا می‌کنند، بدون اینکه برای شرایط جایگزین برنامه‌ای داشته باشند.
چرا وابستگی کامل به شبکه‌های اجتماعی خطرناک است؟
شبکه‌های اجتماعی ابزارهای قدرتمندی برای معرفی محصولات، ارتباط با مخاطبان و جذب مشتری هستند. بسیاری از کسب‌وکارها می‌توانند با کمک آن‌ها هزینه بازاریابی خود را مدیریت کنند و به مخاطبانی دسترسی پیدا کنند که از روش‌های دیگر به‌راحتی در دسترس نیستند.
مشکل از جایی آغاز می‌شود که کسب‌وکار تمام فعالیت خود را به یک پلتفرم محدود می‌کند.
در این حالت، تغییرات خارج از کنترل صاحب کسب‌وکار می‌توانند بر فروش، ارتباط با مشتریان و حتی ادامه فعالیت تأثیر بگذارند.
برای مثال، ممکن است یک تغییر الگوریتمی باعث شود محتواهای شما کمتر دیده شوند. ممکن است حساب کاربری به‌دلیل مشکلات امنیتی یا بررسی‌های پلتفرم موقتاً از دسترس خارج شود. حتی ممکن است مخاطبان به‌تدریج استفاده از آن شبکه اجتماعی را کاهش دهند.
هیچ‌کدام از این اتفاقات لزوماً به معنی پایان کسب‌وکار نیستند؛ اما اگر تمام مسیر فروش شما به همان پلتفرم وابسته باشد، پیامدهای آن‌ها شدیدتر خواهد بود.
تعداد دنبال‌کنندگان، دارایی تحت کنترل شما نیست
یکی از اشتباهات رایج این است که صاحبان کسب‌وکار تعداد دنبال‌کنندگان صفحه خود را با میزان دسترسی واقعی به مشتریان اشتباه می‌گیرند.
فرض کنید صفحه‌ای ۵۰ هزار دنبال‌کننده دارد. ممکن است صاحب آن تصور کند هر زمان که محصول جدیدی معرفی کند، می‌تواند به همین تعداد مخاطب دسترسی داشته باشد.
اما در عمل، همه دنبال‌کنندگان محتواها را نمی‌بینند. بخشی از آن‌ها ممکن است دیگر فعال نباشند و بخشی نیز به محصولات شما علاقه‌ای نداشته باشند.
از طرف دیگر، شما معمولاً کنترل کاملی بر نحوه نمایش محتوا، دسترسی به حساب و قوانین پلتفرم ندارید.
بنابراین تعداد دنبال‌کنندگان یک شاخص مفید است، اما نباید تنها معیار سنجش قدرت بازاریابی کسب‌وکار باشد.
مهم‌تر از تعداد افرادی که صفحه شما را دنبال می‌کنند، توانایی برقراری ارتباط پایدار و مؤثر با مشتریان واقعی است.
اشتباه اول: نداشتن هیچ راه ارتباطی خارج از شبکه اجتماعی
فرض کنید مشتری از طریق صفحه شما محصولی می‌خرد، اما پس از خرید هیچ راه ارتباطی دیگری با کسب‌وکار ندارد.
اگر صفحه شما برای مدتی غیرفعال شود، ممکن است نتوانید به‌راحتی اطلاع‌رسانی کنید، محصولات جدید را معرفی کنید یا به پرسش‌های مشتریان قبلی پاسخ دهید.
برای کاهش این مشکل، بهتر است متناسب با نوع فعالیت خود، راه‌های ارتباطی دیگری نیز داشته باشید.
برای مثال:
- وب‌سایت اختصاصی
- نشانی ایمیل تجاری
- فهرست مشتریانی که با رضایت خود برای دریافت پیام‌های مربوط ثبت‌نام کرده‌اند
- سیستم ثبت سفارش و سوابق خرید
- کانال ارتباطی جایگزین
- اطلاعات تماس و پشتیبانی مشخص
البته ایجاد چند کانال ارتباطی به‌تنهایی کافی نیست. این کانال‌ها باید فعال، قابل استفاده و متناسب با نیاز مشتریان باشند.
اشتباه دوم: تصور اینکه داشتن وب‌سایت به‌تنهایی کافی است
در نقطه مقابل، برخی کسب‌وکارها تصور می‌کنند با راه‌اندازی وب‌سایت، دیگر هیچ وابستگی مهمی به پلتفرم‌های خارجی نخواهند داشت.
اما وب‌سایت نیز ممکن است به خدمات میزبانی، ثبت دامنه، ابزارهای پرداخت، موتورهای جست‌وجو یا نرم‌افزارهای دیگر وابسته باشد.
برای مثال، اگر تمام بازدیدکنندگان وب‌سایت از یک موتور جست‌وجو وارد شوند، تغییرات رتبه‌بندی می‌تواند ترافیک سایت را کاهش دهد.
اگر تمام سفارش‌ها به یک ابزار یا سرویس خاص وابسته باشند، اختلال در آن سرویس ممکن است فعالیت را تحت تأثیر قرار دهد.
بنابراین هدف این نیست که تمام وابستگی‌ها را حذف کنید؛ چنین کاری در بسیاری از کسب‌وکارها ممکن نیست. هدف این است که وابستگی‌های مهم را بشناسید و برای کاهش ریسک آن‌ها برنامه‌ریزی کنید.
فروش خود را فقط به یک مسیر محدود نکنید
فرض کنید یک کسب‌وکار تمام فروش خود را از اینستاگرام انجام می‌دهد.
اگر شرایط فروش در این پلتفرم تغییر کند، صاحب کسب‌وکار ممکن است راه دیگری برای جذب مشتری نداشته باشد.
اما اگر همان کسب‌وکار، متناسب با بازار خود، از وب‌سایت، جست‌وجوی اینترنتی، ایمیل، همکاری با کسب‌وکارهای مرتبط یا سایر روش‌های مناسب نیز استفاده کرده باشد، احتمالاً انعطاف بیشتری خواهد داشت.
لازم نیست تمام این روش‌ها را هم‌زمان اجرا کنید. بهتر است ابتدا مسیر اصلی فروش خود را به‌خوبی مدیریت کنید و سپس به‌تدریج کانال‌های جایگزین را توسعه دهید.
مهم این است که برای حفظ فروش، تنها به یک مسیر وابسته نباشید.
اطلاعات مشتریان را به شکل قابل استفاده نگهداری کنید
گاهی صاحبان کسب‌وکار تمام اطلاعات ارتباطی خود با مشتریان را در پیام‌های شبکه اجتماعی نگه می‌دارند.
این روش در ابتدا آسان است، اما با افزایش تعداد مشتریان، پیدا کردن سوابق خرید، پیگیری سفارش‌ها و برقراری ارتباط مجدد دشوار می‌شود.
اگر دسترسی به حساب کاربری نیز مختل شود، ممکن است بخشی از اطلاعات در دسترس نباشد.
بهتر است اطلاعات ضروری کسب‌وکار، مانند سفارش‌ها، فاکتورها، مشخصات محصولات و سوابق خدمات، در سیستم‌های مستقلی نیز نگهداری شوند.
در مورد اطلاعات شخصی مشتریان، فقط اطلاعات ضروری را جمع‌آوری کنید، دسترسی به آن‌ها را محدود نگه دارید و ضوابط مربوط به حریم خصوصی و رضایت مخاطبان را رعایت کنید.
حساب‌های کسب‌وکار را از نظر امنیتی مدیریت کنید
گاهی یک صفحه تجاری نه به دلیل تغییر الگوریتم، بلکه به‌دلیل یک مشکل امنیتی از دسترس خارج می‌شود.
برای مثال، ممکن است رمز عبور ضعیف باشد، دسترسی مدیریت به افراد زیادی داده شده باشد یا یکی از کارکنان به‌اشتباه اطلاعات ورود را در اختیار فرد دیگری قرار دهد.
برای کاهش این خطر، اقدامات زیر مفید هستند:
- استفاده از رمزهای عبور قوی و منحصربه‌فرد
- فعال کردن احراز هویت چندمرحله‌ای
- محدود کردن دسترسی افراد به میزان نیاز
- حذف دسترسی کارکنان سابق
- ثبت و نگهداری امن اطلاعات بازیابی حساب
- بررسی دوره‌ای تنظیمات امنیتی
همچنین بهتر است دسترسی‌های مدیریتی کسب‌وکار به یک فرد یا یک دستگاه محدود نباشند، به‌گونه‌ای که در صورت بروز مشکل، بازیابی دسترسی دشوار شود.
شبکه اجتماعی را به مسیری برای ساخت ارتباط پایدار تبدیل کنید
استفاده از شبکه‌های اجتماعی همچنان می‌تواند بخش مهمی از بازاریابی باشد. مسئله این است که بهتر است این پلتفرم‌ها تنها مقصد ارتباط با مخاطب نباشند.
برای مثال، می‌توانید از محتوای شبکه‌های اجتماعی برای معرفی مقالات سایت، ارائه راهنمای رایگان، جذب مخاطبان علاقه‌مند به خبرنامه یا آشنا کردن مشتریان با فروشگاه اختصاصی خود استفاده کنید.
در این حالت، شبکه اجتماعی به جذب مخاطب کمک می‌کند و کسب‌وکار فرصت پیدا می‌کند ارتباطات خود را در بسترهای دیگری نیز توسعه دهد.
البته انتقال مخاطبان باید با رعایت قوانین پلتفرم، رضایت آن‌ها و اصول حریم خصوصی انجام شود.
هدف، جمع‌آوری اجباری اطلاعات افراد نیست؛ هدف، فراهم کردن راهی مناسب برای ادامه ارتباط با کسانی است که مایل به ارتباط بیشتر با شما هستند.
اگر تمام فروش به یک پلتفرم وابسته است، از کجا شروع کنیم؟
اگر در حال حاضر تمام فروش شما از یک شبکه اجتماعی انجام می‌شود، نیازی نیست همه‌چیز را ناگهان تغییر دهید.
بهتر است ابتدا وضعیت فعلی را بررسی کنید.
مرحله اول: میزان وابستگی را مشخص کنید.
بررسی کنید چه درصدی از فروش، مشتریان جدید و ارتباطات مهم شما از طریق همان پلتفرم ایجاد می‌شوند.
مرحله دوم: دارایی‌های کسب‌وکار را مستقل نگه دارید.
اطلاعات سفارش‌ها، فاکتورها، تصاویر محصولات، محتوای اصلی و فایل‌های ضروری را در محل‌های مناسب دیگری نیز نگهداری کنید.
مرحله سوم: یک کانال جایگزین ایجاد کنید.
با توجه به نوع فعالیت، می‌توانید وب‌سایت، ایمیل تجاری یا روش ارتباطی دیگری را که برای مشتریان شما مناسب است توسعه دهید.
مرحله چهارم: مسیر جایگزین را آزمایش کنید.
بررسی کنید آیا مشتریان می‌توانند از طریق کانال جدید، محصولات را ببینند، سفارش ثبت کنند یا با پشتیبانی ارتباط بگیرند.
مرحله پنجم: وابستگی را به‌تدریج کاهش دهید.
پس از اطمینان از عملکرد کانال جدید، بخشی از فعالیت‌های بازاریابی را نیز در آن توسعه دهید.
این رویکرد به شما کمک می‌کند بدون ایجاد اختلال غیرضروری، کسب‌وکاری انعطاف‌پذیرتر بسازید.
آیا فعالیت در چند شبکه اجتماعی بهتر از تمرکز روی یکی است؟
نه لزوماً.
حضور هم‌زمان در چندین شبکه اجتماعی ممکن است منابع شما را پراکنده کند و باعث شود نتوانید هیچ‌کدام را به‌خوبی مدیریت کنید.
اگر یک شبکه اجتماعی مخاطبان مناسبی برای کسب‌وکار شما دارد، تمرکز روی آن می‌تواند تصمیم درستی باشد.
اما تمرکز در بازاریابی با وابستگی کامل تفاوت دارد.
می‌توانید بخش اصلی تولید محتوا را روی یک پلتفرم متمرکز کنید و در عین حال، وب‌سایت، اطلاعات مشتریان و مسیر سفارش خود را مستقل نگه دارید.
به این ترتیب، مجبور نیستید برای کاهش ریسک، در همه شبکه‌ها به یک اندازه فعالیت کنید.
یک اشتباه دیگر: نادیده گرفتن امکان تغییر رفتار مخاطبان
حتی اگر یک شبکه اجتماعی سال‌ها برای کسب‌وکار شما مشتری جذب کرده باشد، نمی‌توان تضمین کرد که شرایط همیشه به همین شکل ادامه پیدا کند.
عادت‌های کاربران تغییر می‌کنند، پلتفرم‌های جدید به وجود می‌آیند و شکل مصرف محتوا ممکن است دگرگون شود.
به همین دلیل، بهتر است به‌جای وابستگی کامل به یک روش، رفتار مشتریان خود را به‌طور دوره‌ای بررسی کنید.
از خودتان بپرسید مشتریان هدف شما در حال حاضر از چه راه‌هایی اطلاعات موردنیازشان را پیدا می‌کنند و آیا روش‌های ارتباطی فعلی هنوز برای آن‌ها مناسب هستند یا خیر.
این بررسی به معنی دنبال کردن هر روند تازه نیست؛ بلکه به معنای آمادگی برای تغییرات مهم بازار است.
جمع‌بندی
شبکه‌های اجتماعی می‌توانند ابزارهای بسیار مفیدی برای جذب مشتری، معرفی محصولات و ایجاد ارتباط با مخاطبان باشند. با این حال، وابستگی کامل کسب‌وکار به یک پلتفرم ممکن است آن را در برابر تغییر الگوریتم‌ها، مشکلات امنیتی، اختلال در دسترسی و تغییر رفتار کاربران آسیب‌پذیر کند.
برای کاهش این خطر، اطلاعات ضروری کسب‌وکار را مستقل نگهداری کنید، راه‌های ارتباطی جایگزین ایجاد کنید، امنیت حساب‌ها را جدی بگیرید و در صورت تناسب با مدل فعالیت خود، کانال‌های فروش دیگری نیز توسعه دهید.
هدف این نیست که از شبکه‌های اجتماعی فاصله بگیرید؛ هدف این است که سرنوشت کسب‌وکار خود را کاملاً به آن‌ها وابسته نکنید.
کسب‌وکاری که می‌تواند از یک پلتفرم برای رشد استفاده کند، اما در صورت تغییر شرایط نیز راه ادامه فعالیت را دارد، معمولاً آمادگی بیشتری برای مدیریت ریسک‌های بلندمدت خواهد داشت.
مطالب بیشتر از این دسته
- اشتباه پنجم: نداشتن برنامه برای جذب مشتری جدید
- اشتباه سی‌ام: شروع شراکت تجاری بدون توافق روشن درباره نقش‌ها و سهم‌ها
- اشتباه سیزدهم: نداشتن سیستم پیگیری مشتریان بالقوه
- اشتباه هجدهم: پیچیده کردن فرایند خرید برای مشتری
- اشتباه سی‌ودوم: نداشتن برنامه برای وصول مطالبات و دریافت به‌موقع پول از مشتریان
- اشتباه چهاردهم: استخدام نیروی نامناسب فقط برای پر کردن یک جای خالی
🎯 یادگیری را ادامه دهید
اگر این مقاله برایتان مفید بود، پیشنهاد می‌کنیم مطالعه را همین‌جا متوقف نکنید.
در سودیرا صدها آموزش رایگان و تخصصی در زمینه کسب درآمد منتشر شده است و هر روز مطالب جدیدی به آن اضافه می‌شود. همچنین می‌توانید با امکانات سایت و خدمات ویژه اعضا آشنا شوید و مسیر مناسب خود را برای کسب درآمد انتخاب کنید.